BMT Azərbaycanda

Birləşmiş Millətlər Təşkilatı və Azərbaycan 2016-2020-ci illəri əhatə edən BMT-Azərbaycan Tərəfdaşlıq Çərçivə  Sənədinin (UNAPF) icrasının sonuncu ilindədir. BMT və Azərbaycan hökuməti arasında bağlanmış dördüncü əməkdaşlıq sazişi olan bu sənəd yardıma əsaslanan tərəfdaşlıqdan əməkdaşlığa əsaslanan tərəfdaşlığa keçidi nəzərdə tutur. Hazırda isə tərəflər BMT-nin Dayanıqlı İnkişaf üzrə Əməkdaşlıq Çərçivəsinin (UNSDCF) strateji prioritetlərini müəyyənləşdirmək üçün məsləhətləşmələri davam etdirir. Beşillik proqram sənədi olan UNSDCF 2021-2025-ci illər ərzində BMT-nin Azərbaycandakı sisteminin fəaliyyətinə bələdçilik edəcək.

Məktəblilər BMT-nin Bakıdakı ofisinin qonağı olublar və rezident əlaqələndirici ilə görüşüblər. Foto/BMT Azərbaycan

Milestones

  1. 1992-ci il martın 2-də BMT Baş Assambleyasının 46-cı sessiyasının 82-ci plenar iclasında 46/230 saylı Qətnamə qəbul olunandan sonra Azərbaycan təşkilata üzv qəbul edilib. 1992-ci il mayın 6-da isə Azərbaycanın BMT-nin Nyu-York şəhərindəki mənzil qərargahında öz daimi nümayəndəliyini açıb
  2. Azərbaycanın dövlət müstəqilliyinin ilk illərində BMT tərəfindən göstərilən yardımın əsas hissəsi Azərbaycanın Dağlıq Qarabağ bölgəsi və ətraf ərazilərdə gedən münaqişədən əziyyət çəkmiş qaçqınların və məcburi köçkünlərin təxirəsalınmaz ehtiyaclarının ödənilməsinə yönəlmişdi.
  3. 2000-ci ildə Azərbaycan hökuməti Minilliyin İnkişaf Məqsədlərinə (MİM-lərə) nail olmaq öhdəliyini öz üzərinə götürərək yoxsulluğun azaldılması üçün BMT agentlikləri və digər inkişaf təşkilatları ilə tərəfdaşlıq etməyə başlayıb. Nəticədə yoxsulluğun səviyyəsi son kəskin şəkildə azalıb.
  4. Birləşmiş Millətlər Təşkilatının 155 üzv dövlətinin səsini qazanan Azərbaycan Respublikası təşkilatın Təhlükəsizlik Şurasının 2012-2013-cü illər üçün qeyri-daimi üzvü seçilib. 

  5. 2015-ci il sentyabrın 25-də Azərbaycan BMT-nin digər üzvlərinə qoşularaq “2030-cu ilədək Dayanıqlı İnkişaf Gündəliyini” qəbul edib. 2016-cı il oktyabrın 6-da Azərbaycan Prezidenti İlham Əliyev Dayanıqlı İnkişaf üzrə Milli Əlaqələndirmə Şurasının yaradılması haqqında Fərman imzalamayıb. 
  6. 2016-cı ildə Birləşmiş Millətlər Təşkilatı və Azərbaycan Respublikası Hökuməti yeni əməkdaşlıq sazişi hesab olunan 2016-2020-ci illər üçün BMT-Azərbaycan Tərəfdaşlıq Çərçivə  Sənədini (UNAPF) imzalayıblar.

 

Dayanıqlı İnkişaf Məqsədləri Azərbaycanda

Dayanıqlı İnkişaf Məqsədləri yoxsulluğa son qoymaq, yer kürəsində ətraf mühiti və iqlimi qorumaq, eləcə də hər yerdə insanların sülh və təhlükəsizlik şəraitində yaşamasını təmib etmək istiqamətində fəaliyyət üçün qlobal çağırışdır. BMT-də Azərbaycanda bu məqsədlərə nail olmaq üçün çalışır:

Azərbaycanda Dayanıqlı İnkişaf Məqsədləri

Son beş il ərzində Azərbaycan 2030 Gündəliyinə nail olmaq istiqamətinə sadiqliyini nümayiş etdirib. 2016-cı ildə Azərbaycan Respublikasının Prezidenti, BMT-nin Azərbaycan hökumətinə göstərdiyi dəstəyin əlaqələndirilməsi üçün əsas tərəfdaş kimi fəaliyyət göstərən Dayanıqlı İnkişaf üzrə Milli Əlaqələndirmə Şurasının yaradılmasına dair fərman imzalayıb.

Eyni zamanda Azərbaycan, DİM-ləri milli səviyyədə sürətləndirmək üçün atıla biləcək konkret siyasət və proqramlaşdırma addımlarını əks etdirən MAPS (2030 Gündəliyi naminə aktuallaşdırma, sürətləndirmə və siyasətə dəstək) missiyasını həyata keçirən ilk ölkələrdən biri olub və ölkə təcrübəsini 2018-ci ildə keçirilən Dayanıqlı İnkişaf üzrə Bakı Forumunda təqdim edib. Digər məsələlərlə bərabər regional forum DİM-lərin inteqrasiyası və onların icrasını sürətləndirmək məqsədilə fəaliyyətləri müəyyən edən Bakı Prinsiplərinin qəbul edilməsi ilə yekunlaşdırıb.

BMT-nin dəstəyi ilə interaktiv tablo, məlumatları vahid şəkildə toplayan, DİM-lərə doğru inkişafı real vaxt rejimində izləyən DİM-lər üzrə Milli Məlumat Portalı istifadəyə verilib. BMT, heç kimin kənarda qalmamasına diqqət ayırmaqla keyfiyyətli statistika toplamaq üçün ölkənin statistika məlumatları sahəsində potensialını gücləndirmək üçün davamlı dəstək göstərməkdədir.

BMT həmçinin DİM-ləri təşviq etmək istiqamətinə özəl sektor, media, parlament üzvləri və ictimaiyyət də daxil olmaqla müxtəlif qrupların cəlb edilməsi üçün xüsusi səylər göstərməkdədir.